|
Afgelopen week (26 april) werd in de raadsvergadering van Groningen de nota ‘Sanctionering gemeentelijk inkoopbeleid 2005’ behandeld. Daarin werd de raad gevraagd in te stemmen met een pardonregeling voor overtredingen van gemeentelijke regels door de gemeente zelf. D66 is dieper in de materie gedoken en ontdekte dat niet alles in orde is. Wat wil het geval?
In 2005 hebben de verschillende gemeentelijke diensten zich niet gehouden aan de gemeentelijke regels voor het inkoopbeleid. Deze regels bepalen tot welk bedrag een inkoopopdracht rechtstreeks aan één partij mag worden verstrekt, en wanneer een paar ‘aannemers’ om een offerte moet worden gevraagd of wanneer openbaar kenbaar moet worden gemaakt dat aannemers offreren voor een openbare aanbesteding. Omdat er redenen kunnen bestaan om af te wijken van deze regels, is er een mogelijkheid om van de regels af te wijken. Hier moet de algemeen directeur (AD) van de dienst dan wel voor tekenen, en bovendien moet het verzoek voor afwijking van de regels van een goede reden worden voorzien.
Echter... wat bleek de accountant bij de jaarlijkse controle? In 2005 was op grote schaal de hand gelicht met de regel. Er was vaak van de algemene regel afgeweken zonder dat daar de AD voor had getekend. We hebben het dan bijvoorbeeld over opdrachten verstrekt aan grondbedrijven waarbij er geen offerterondes zijn geweest, maar waar het werk aan vier bedrijven is gegund en waarbij ook nog eens het werk is verdeeld.
De regels zijn veel te vaak en voor veel te hoge bedragen geschonden. De accountant (door de gemeenteraad aangesteld) wilde over 2005 om deze reden geen rechtmatigheidverklaring afgeven, tenzij de raad zou instemmen met een pardon voor deze verkeerde gang van zaken. D66 keurt deze gang van zaken sterk af. Als niet volgens de regels is gewerkt, constateert een goede accountant dat. Wij als raadsleden zouden uitermate blij moeten zijn met een accountant die zijn controletaak serieus neemt en die op een rechtvaardige manier komt tot onthouding van een rechtmatigheidverklaring.
Maar wat doet de raad??
In plaats van deze man te bedanken voor de uitstekende manier waarop hij zich van zijn taak heeft gekweten, verandert de raad op verzoek van wethouder van financiën Karin Dekker de regels om zo alsnog een rechtmatigheidverklaring van de accountant te kunnen verkrijgen.
Hoe?
Door te stellen dat in de gemeentelijke regel met betrekking tot het inkoopbeleid niet duidelijk staat dat vooraf om toestemming moet worden gevraagd aan de AD als wordt afgeweken van de inkoopregels. Bovendien bagatelliseerde zij het probleem door te stellen dat het maar om ‘een paar ton’ ging in totaal, en naar ze beweerde ging het niet om schendingen van Europese aanbestedingsregels maar om gemeentelijke regels, en dus zou er geen gevaar op rechtszaken zijn.
Het verweer dat bij de gemeentelijke regels niet duidelijk zou zijn dat de toestemming om van de regels af te wijken vooraf zou moeten worden gevraagd, is natuurlijk volstrekt ongeloofwaardig. Wat heb je bij inkoopactiviteiten aan toestemming achteraf? Wat voor waarde moet je überhaupt toekennen aan regels die worden geconstrueerd om achteraf verkeerd gedrag of handelen te legitimeren? En wat moet je denken over degenen die daarmee geen enkele moeite blijken te hebben?
De ‘paar ton’ waar wethouder Dekker het in de commissie over had, bleken bij controle ter plaatse (door ondergetekende) alleen al bij de dienst RO/EZ 8,5 miljoen euro te zijn op een totaal inkoopbudget van 120 miljoen. In de raadsvergadering kon Dekker zelf geen totaal bedrag noemen. Het argument dat het niet om schending van Europese regels gaat en dat we dus achteraf wel coulant kunnen optreden, is beschamend. We verlangen van de burger dat hij/zij zich houdt aan alle overheidsregels, ook de gemeentelijke. De diensten van de gemeente zelf dienen zich mijns inziens helemaal aan de regels te houden. Met welk recht kan de gemeente anders haar burgers aanspreken op overtredingen?
Kortom, mevrouw Dekker kon wat betreft D66 niet rekenen op een pardon voor alle inkoopovertredingen over 2005 en diende een motie in. De VVD, Student en Stad, de Stadspartij en het CDA sloten zich daarbij aan. Helaas geen meerderheid, want de PvdA, Groen Links en de SP zijn van mening dat je de door de gemeente zelf opgestelde regels achteraf wél mag veranderen als je dat zo uitkomt. Zeggen dat je een voldoende heb gehaald terwijl de accountant constateert dat het een onvoldoende is, noem ik –zacht uitgedrukt- smokkelen.
Dorien Rookmaker, raadslid D66
|