D66 roept op nader onderzoek te doen naar het faillisement van Wing. Niet alleen om de onderste steen boven te krijgen, maar vooral om in de toekomst het welzijnswerk te behoeden voor nog zo een drama. De rapportage die nu voorligt is wat D66 betreft dik onvoldoende.

Bijdrage debat faillissementsonderzoek Wing

24 november 2004

Voorzitter,

De raad wilde een onderzoek laten doen naar de ontstaansgeschiedenis van de problemen rondom Wing en hoe we dergelijke problemen zouden kunnen voorkomen in de toekomst

Voor ons ligt nu een rapportage waarvan wij vinden dat het op een aantal punten niet echt een goed beeld geeft van het hoe en waarom. De gestelde vragen zijn nog niet voldoende beantwoord.

Vreemd is ook dat er verwarring ontstaan is over wie opdrachtgever van het onderzoek was. Dat verbaast ons enorm. Dat leek toch heel helder te zijn. Het is een beetje knullig om omtrent zo’n gevoelige en belangrijke zaak op dit soort punten onrust te veroorzaken.

Gelukkig was de begeleidingscommissie alert genoeg om dat te herstellen, om vervolgens geconfronteerd te worden met een rapportage waar slechts een beperkte hoeveelheid stukken bij betrokken zijn. Ook hier heeft de begeleidingscommissie gelukkig ingegrepen en zo zijn er ook nog een aantal ‘onderhanden’ zijnde stukken geanalyseerd.

Maar of nu alle benodigde stukken zijn geraadpleegd daar bestaat geen duidelijkheid over. De rapporteurs schrijven zelf dat indien ze aanvullende werkzaamheden zouden hebben verricht wellicht andere onderwerpen boven tafel waren gekomen die voor ons van belang zouden kunnen zijn geweest. Nu kan dit een standaard reactie zijn, maar het rapport lezende vind ik dat ze wat te vaak refereren aan stukken die zij niet hebben kunnen onderzoeken. Dat vind ik wel zorgelijk.

Dan het rapport zelf. Het schetst een beeld van twee organisaties die elkaar min of meer in een wurggreep hebben. De gemeente blijkt niet in staat WING te sanctioneren wanneer niet aan deadlines voldaan wordt en WING blijkt niet in staat om een gezonde bedrijfsvoering te realiseren en rapportages te leveren die de gemeente wil hebben.

Beiden zijn afhankelijk van elkaar. De gemeente voor haar uitvoerende taak op het welzijnsgebied en Wing voor haar financiering. Zon wederzijdse afhankelijkheid biedt het recept voor een situatie zoals die zich heeft voorgedaan. En voor de toekomst moet dat in ieder geval een les zijn.

De rapportage zegt dat de gemeente niet formeel schuld heeft aan het faillissement. Dat kan zo zijn. Maar op basis waarvan de rapporteurs dat vinden wordt niet uitgelegd. Wel zeggen de rapporteurs dat ze op een aantal punten geen stukken konden vinden bij de dienst OCSW. Zoals over hoe omgegaan werd met het verlangen van de raad om meer en strenger toezicht te houden. Of over het functioneren van het bestuur van Wing en hoe met toezicht werd omgegaan. Op deze wijze kunnen echte conclusies niet getrokken worden. Behalve dan dat er te weinig toezicht was.

Het rapport stelt dat er wel signalen waren voor de problemen bij Wing en dat er meer mogelijkheden waren om inzicht te krijgen in de problemen. Maar de gemeente maakte geen analyses van de balans en van de interne organisatie van WING. Waarom niet?

Ook op andere punten blijkt dat er maar weinig terug te vinden is van wat er gedaan wordt met voorwaarden die gesteld worden aan Wing. Hoe kan dit? Is het zo dat er meerdere keren wel voorwaarden zijn gesteld, maar daar geen gevolgen aan zijn gegeven?

Formeel gezien kun je dus wellicht volhouden dat de gemeente niet de verantwoordelijkheid op zich kan nemen voor het faillissement van een op afstandstaande organisatie. Maar het lijkt er wel op dat de gemeente wel een rol heeft gespeeld in het ontstaan van de problemen bij Wing. Door de greep die beide organisaties op elkaar hadden werd geen gezonde situatie gecreëerd. Geen sturing mogelijk vanuit de gemeente en geen reële kostprijs voor de uitvoerders. Een situatie die door de jaren heen geleid heeft tot het faillissement.

Dit geeft de gemeente op zijn minst, zoals de heer Kouwenhoven ook al meldde, een morele plicht op een juiste wijze om te gaan met dit faillissement. Ook ik hoop niet dat door de formele claim van de gemeente op Wing, de kleinere geldeisers de dupe worden en wellicht "failliet" gaan.

Tot slot,

Wat D66 betreft geeft dit onderzoek geen voldoende beeld van de oorzaken van de problemen bij Wing. Wij zijn dan ook voorstander om een verdergaand onderzoek te starten als raad. Dit onderzoek zal dan niet slechts de archiefstukken moeten omvatten, maar ook interviews met belanghebbenden. Dit om een helder beeld te krijgen hoe aangekeken werd door verschillende partijen over hun eigen rol en de rol van de gemeente. Wat werd er verlangd van elkaar? Dit om fouten in de toekomst te voorkomen.

Dit onderzoek zou niet te lang op zich moeten laten wachten en ook niet te lang duren in verband met de visieontwikkeling die nu gaande is.