Het heeft even geduurd maar de cultuurnota is in de gemeenteraad aangenomen. D66 is postief over deze nota. Er worden keuzes gemaakt vóór ateliers, vóór jonge kunstenaars, vóór een goede infrastructuur en vóór beeldende kunst. Toch roept D66 op nu niet met de armen over elkaar achterover te leunen. D66 bestrijdt het beeld dat er heel veel extra geld wordt geinvesteerd in de cultuursector. Het grootste deel van de gemeentelijke bijdrage is een inhaalslag.

Bijdrage D66 bij de Cultuurnota op woensdag 24 november 2004

De D66-fractie kan vandaag relatief kort zijn. Niet omdat dit een onbelangrijk voorstel is – in tegendeel - maar omdat het een sluitstuk is van een discussie die al bijna vier jaar loopt. Een debat waarin ik zelf steeds meer overeenstemming heb zien ontstaan tussen de fracties onderling en tussen Raad en College. Het uitgangspunt van D66 in het cultuurbeleid is in eerste instantie de kwaliteit, dan de diversiteit van het aanbod en daarna het publieksbereik. Groningen heeft naar onze overtuiging als hoofdstad van Noord-Nederland een prestatie te leveren van een formaat die de Stadsgrenzen verre overstijgt. Breed dus en van hoog niveau. We doen dat ook nu al, maar dat moet vooral zo blijven. En de wet van de remmende voorsprong ligt voor een competitieve stad als Groningen, altijd op de loer. In mijn bijdrage bij de begroting heb ik ook aangegeven hoe ver dit belang strekt, waarom het risicovol wanner de kunsten worden verengd tot ‘leuke dingen voor de mensen’. Waarmee ik niet wil zeggen dat het draait om een uiterst serieuze, abstracte en intellectuele aangelegenheid. Iedereen weet dat het plezier voor alle doelgroepen, van jong tot oud, allochtoon en autochtoon, van rijk tot arm er vaak vanaf spat in deze sector. En terecht. Maar de intrinsieke waarde staat centraal. En het verheugt ons dat de wethouder dat terugbrengt in het beleid. Dat alle niet onbelangrijke afgeleide doelen in eerste instantie bij de beoordeling een stapje terug laat doen. Wij steunen dat uit overtuiging. Ik zal geen onaardige dingen zeggen over Rick van der Ploeg, maar duidelijk is dat hij in Groningen geen school maakt. We zijn ook blij dat het College niet krampachtig om vernieuwing roept. Want dat krijgt vaak als banale politieke vertaling: ‘er moet geschoven worden met geld en er moeten instellingen om zeep worden geholpen anders is zijn we niet vernieuwend bezig’. Ammehoela zeg ik dan. Zoals de liberale voorman Thorbecke zei: ‘behoud en verandering zijn beide goed zolang zij samen gaan, beide kwaad zo ze elkaar uitsluiten.’ Niets staat dus voor eeuwig vast, maar een smalle vertaling van het begrip vernieuwing is in elk geval zinledig. Want inhoudelijk vernieuwing in de kunst gaat niet of zeer ten dele over schuiven met budgetten. Het gaat vooral over visionaire types met ideeën die werken en over creatieve netwerken, waar de overheid op stuurt. Volgens ons zit er op een enkele uitschieter na zo een Thorbeckiaanse balans in deze nota.

In het verkiezingsprogramma van D66 hebben wij mede op basis van een kwalitatieve en kwantitatieve analyse van het veld een groot aantal ambities vastgelegd. Een groot deel van de ambities vinden we in financieel vertaling deels terug in deze cultuurnota:

1. Versterken van de infrastructuur,
2. versterken van de ruimte voor nieuw talent
3. een sterkere positie voor de beeldende kunst
4. uitbreiding van het aantal ateliers
5. introductie het kleinschalig opdrachtenbeleid
6. geen schouwburg aan de Grote Markt

Wat nog niet geregeld is:

1. oplossing van het vraagstuk Oosterpoort versus Stadsschouwburg
2. optimalisering van de Schouwburg
3. nieuwe toekomst van de bibliotheek
4. Simplon te laten uitgroeien tot Paradiso van het Noorden
5. een samenhangend Museumbeleid
6. een gezonde toekomst voor Images

Daar komen nog een aantal andere grote vraagstukken bij:

1. De toekomst van de adviesstructuur: wat ons betreft komt daar annex aan de landelijke discussie een voorstel voor, want het huidige systeem is niet optimaal.
2. Overleeft het Kunstencentrum en wat zijn de gevolgen?
3. De ID-problematiek.
4. Hoe ziet de toekomst van het CBK eruit?
5. Hoe gaan we om met het thema verzelfstandiging? Waarom een Oosterpoort en een CBK als onderdeel van een gemeentelijke dienst.
6. De Grote Markt en de bibliotheek toekomst in relatie tot de museale infrastructuur
7. Hoe zorgen we dat een toekomstig nota beter geïntegreerd is in een totale visie op de creatieve stad?
8. Hoe zorgen wij ervoor dat vermogende particulieren en het bedrijfsleven ook een forse steun geeft aan een sector die staat voor een enorm gedeeld belang. Ik ben bezorgd over de terugtrekkende beweging van de Gasunie. 

Wie dus denkt dat de grote cultuurvraagstukken met het vaststellen van een subsidienota voorlopig van tafel zijn heeft het faliekant mis. Het wordt nog buffelen voor dit College en voor wethouder Dekker en ook voor deze gemeenteraad als we de positie van Groningen willen laten behouden. Ik bestrijd het beeld dat een enkeling oproept dat er zoveel extra geld naar deze sector gaat. Het is voor het overgrote deel Rijksgeld voor het gemeentelijk deel is niet veel meer dan een historische correctie. Net als in de sportsector is hier weinig in onderhoud geïnvesteerd. Dat moeten we nu inhalen. De positie van deze sector in Groningen is met deze nota niet veilig gesteld. Deze nota stelt een redelijke verdeling van middelen voor volgens mooie uitgangspunten. Maar de grote existentiële vraagstukken liggen prominent op tafel. Een kleine correctie hier en daar misschien, maar verder vooral steun van de D66-fractie voor deze nota. En dan heel graag aan het werk. Want er staat nog veel op het spel in de komende jaren en deze nota heeft al lang genoeg op zich laten wachten.

Thomas van Dalen