
Dit Voorjaarsdebat staat in het teken van bezuinigingen. Volgens D66 kunnen bezuinigen en hervormen niet los van elkaar worden gezien, en begint ook bezuinigen met visie en ambitie. D66 wil blijven werken aan een aantrekkelijke stad, investeren in de toekomst: goed onderwijs, een toekomstvaste economie, een duurzame stad en een transparante overheid.
Lees hier de bijdrage van fractievoorzitter Jetze Luhoff:
"Voorzitter,
In 'Getrouwd met de premier' heeft Peter Rehwinkel met coauteurs mooie portretten geschetst van de ‘first ladies’ van Nederland: de vrouwen van Nederlandse premiers, van Barbara Schermerhorn tot Bianca Balkenende. Inderdaad, voorzitter: ...”vrouwen van”...
Deze week is de premier van IJsland in het huwelijk getreden: een vrouwelijke premier met een vrouwelijke partner. Voor een dergelijke maatschappelijke ontwikkeling is geen IJslandse vulkaan nodig, maar een constant op blijven komen voor gelijke rechten: voor mannen en vrouwen, voor homo’s en hetero’s, voor mensen van verschillend geloof en verschillende etnische achtergronden. Groningen is een progressief-liberale stad. Opvattingen over gelijke rechten hoeven hier niet zo expliciet verdedigd te worden als op sommige andere plaatsen. Wij zijn trots op deze tolerante stad en willen dat dit zo blijft, het is daarom goed alert te blijven en het voorbeeld te blijven geven.
Daarom is het ook goed dat de burgemeester vorige week op Roze Zaterdag was en daar heeft gezien hoe Groningen in het komende begrotingsjaar landelijk vorm kan geven aan deze dag, als uiting van verdraagzaamheid en gevoel voor gelijke rechten.
Voorzitter,
Dit voorjaarsdebat staat in het teken bezuinigingen. Voor een succesvol bezuinigingstraject is visie nodig. Bezuinigen kan niet alleen tot doel hebben de financiën op orde te brengen, er moet tegelijkertijd perspectief worden geboden op betere tijden. Bezuinigen en hervormen kunnen daarom volgens D66 niet los van elkaar worden gezien. Ook voor bezuinigen geldt: het begint met ambitie!
Het collegeprogramma staat daarom ook niet voor niets vol met ambitie en die ambitie begint met een aantrekkelijke stad. Dat is een stad waarin iedereen zichzelf kan zijn:
- Een stad waarin mensen willen wonen, omdat ze zelf kunnen bepalen hoe ze leven,
- Een stad waarin mensen willen werken, omdat ze de ruimte krijgen om te ondernemen,
- Een stad waarin mensen willen studeren, omdat hun talent hier de ruimte krijgt om te groeien,
- Een stad die mensen willen bezoeken, omdat de stad bruist van activiteiten.
Die stad wordt niet gemaakt hier op het stadhuis, maar wordt gemaakt door de mensen die er in samenleven! En juist hier ligt de schone taak van de lokale overheid, het wonen, werken en leren hier mogelijk maken!
Voorzitter,
Volgens Gerard Marlet, directeur van het ruimtelijk-economisch onderzoeksinstituut voor gemeenten Atlas, geven de bereikbaarheid van werk en de beschikbaarheid van voorzieningen de doorslag, zo blijkt uit zijn onderzoek naar de aantrekkelijkheid van steden. Waarin Groningen overigens een vijfde plek kreeg toebedeeld in het lijstje meest aantrekkelijke steden. Voorzieningen op het gebied van sport, recreatie en cultuur zijn cruciaal om aantrekkelijk te blijven. Het Forum, de ambitie om in de top vijf van culturele steden van Nederland te blijven, het geven van nieuwe impulsen en ruimte bieden aan vernieuwende initiatieven voor het culturele leven in de stad en het bevorderen van cultuur- en sportdeelname zijn waardevolle ambities van dit college.
In deze tijd van crisis en bezuinigen moeten we blijven investeren in de toekomst, en zoals in het collegeprogramma staat omschreven, moet dat energiek en vooruitstrevend. Dat is de beste manier om de uitdagingen waar we voor staan, aan te gaan.
Voorzitter,
Investeren in de toekomst begint bij het onderwijs. Goed onderwijs is voorwaarde voor een aantrekkelijke en toekomstbestendige stad. Dit college wil zich inzetten om van Groningen dé onderwijsstad van Nederland te maken. In het collegeprogramma vinden we daarom ook heldere afspraken over het bieden van goed onderwijs voor iedereen, het voorkomen van achterstanden, en nieuw elan voor de Vensterschool. D66 onderschrijft deze ambities en wil deze kracht bijzetten.
Per 1 januari is het openbaar onderwijs in Groningen verzelfstandigd, en krijgen ouders meer invloed en professionals meer ruimte. Dat maakt de lokale overheid niet minder betrokken, in tegendeel! Maar het betekent wel dat we opnieuw moeten kijken hoe we de regie en ondersteuningsrol willen invullen als gelijkwaardige partner in het overleg met de onderwijsinstellingen. Daarom stellen wij ook voor om die discussie in de aanloop naar de nieuwe lokaal educatieve agenda aan te gaan en daaraan gekoppeld de ambities van dit college uit te werken in een plan van aanpak. Ik dien daarover een motie in.
Voorzitter,
Groningen wordt bestempeld als een van de meest ‘crisisbestendige’ steden omdat de sterke sector van de publieke dienstverlening zich vooralsnog staande heeft weten te houden. Onzeker is echter wat de gevolgen van toekomstige bezuinigingen in de publieke sector zullen betekenen voor Groningen. De investeringen in de bereikbaarheid van de stad zijn op zichzelf, hoe cruciaal ook voor de stad, geen garantie voor een toekomstvaste economie. Om duurzaam aan de bedrijvigheid in de stad te werken en groei van starters en ondernemingen te stimuleren, is investeren in de economie van groot belang. Het economisch businessplan G-kracht biedt daarvoor een prima kader. Maar voorzitter, dat kader moet wel ingevuld worden.
Voor de komende jaren maken wij ons zorgen over de aantrekkelijkheid van de binnenstad. In het collegeprogramma wordt een uitwerking van het binnenstadsprogramma aangekondigd. Die uitwerking kan niet lang op zich laten wachten. Ook het meerjarig uitvoeringsprogramma voor de structuurvisie zal de komende jaren, zeker in relatie tot de kantorenmarkt, aandacht van ons vragen.
Voorzitter,
Werken aan de toekomst van deze stad is werken aan duurzaamheid. In 2025 energieneutraal én van Groningen de meest duurzame stad maken, is geen gemakkelijke opgave. Dat kan de gemeente natuurlijk ook niet alleen. Daar moeten we samen met bewoners en bedrijven aan werken. Een gedeelde visie is voorwaarde voor een succesvolle samenwerking. We verwachten dus ook grote betrokkenheid van de stad bij het nieuw op te stellen duurzaamheidplan van het college dat we in het najaar kunnen verwachten.
Voorzitter,
Ik zei het al eerder, een aantrekkelijke stad wordt niet hier op het stadhuis getekend, maar gemaakt door de mensen die hier samenleven. In buurt, wijk, stad en regio gezamenlijk uitdagingen te lijf gaan, kansen benutten. Daarbij is transparantie, openheid over besluitvorming, over plannen, over wensen en doelen van groot belang. Burgerparticipatie kost menskracht, besliskracht, energie en geld. D66 wil dat de gemeente daarin investeert, omdat het vooral veel oplevert voor de stad: namelijk draagvlak, betere beleidsplannen en een meer betrokken samenleving.
Voorzitter,
Wij willen werken aan een aantrekkelijke stad, daarvoor moeten we hervormen en investeren terwijl het juist nu op bezuinigen aankomt. Voor D66 gaat het een niet zonder het ander.
Mijn fractie is blij dat het overgrote deel van de voorzieningen kan worden gespaard en er vooral op de eigen organisatie gekeken wordt naar efficiënter werken. De dienstverlenende stad en de bezuinigende stad gaat niet zonder meer samen, daar zit spanning op. Bezuinigen kan zeker door meer stroomlijning en efficiency, maar daar zit ook een grens aan. De grootste uitdaging zit hem in het koppelen van deze bezuinigen met de cultuur en organisatieverandering, het aantrekkelijk werkgeverschap voor talent en het verbeteren van de dienstverlening. Daarom zijn heldere keuzes nodig, welke taken willen we echt zelf in de hand houden en waar kunnen stadjers en bedrijven zelf meer in actie komen.
Voorzitter,
Een van de voorstellen behelst het beëindigen van subsidierelaties met instellingen. Niet alleen ontbreekt daar uitwerking van dit voornemen, ook geeft het college aan dat te willen doen op basis van het effect voor burgers, met name voor de sociaal zwakke groepen. In sommige gevallen moet het echter niet alleen gaan over het effect voor specifieke doelgroepen, ook de bijdrage van de instelling aan onze stad in zijn algemeenheid en de mate van effectiviteit zullen wij meenemen bij de beoordeling van deze plannen.
Voorzitter,
Het bezuinigingspakket zit vol met pijnlijke maatregelen, en brengt heel wat teweeg in deze stad. Goed overleg met de betrokkenen en een goede uitleg van de noodzaak om tot juist deze noodzakelijke bezuinigingen te komen is nodig om draagvlak te krijgen in de stad en in de raad! De afweging die onze fractie maakt, zal niet gebaseerd zijn op de vraag of een specifieke voorziening of instelling in stand moet worden gehouden, maar wel op de vraag hoe we aan onze beleidsdoelstellingen invulling willen geven. En dat roept natuurlijk grote vragen op, bijvoorbeeld:
Hoe wordt er invulling gegeven aan het voorkomen van achterstanden en zorgen we voor voor –en vroegschoolse educatie?
Hoe zorgen we ervoor dat jonge mensen in aanraking blijven komen met en enthousiast worden van techniekonderwijs?
Hoe zorgen we ervoor dat mensen in de bijstand op een andere manier werkervaring opdoen zonder dat maatschappelijk belangrijke instellingen omvallen?
Hoe maken we een toekomstbestendige beurs en evenementenhal mogelijk hier in de stad?
Hoe zorgen we ervoor dat alle kinderen in deze stad de mogelijkheid hebben om te leren zwemmen? Zeker met dit weer geen overbodige luxe!
Hoe zorgen we ervoor dat mensen laagdrempelig gebruik kunnen maken van de Ombudsman?
Deze vragen zullen we moeten beantwoorden bij de beoordeling van de bezuinigingsplannen in het najaar.
Voorzitter, ik rond af!
Voor D66 kan bezuinigen niet zonder visie. Bezuinigen moet en kan! Tegelijkertijd moeten we blijven werken aan een toekomstbestendige, open en tolerante stad. Prioriteiten voor D66 zijn daarbij het onderwijs, de economie, duurzaamheid en participatie. Daarmee kunnen we samen blijven bouwen aan deze prachtige stad."